Jak malować kredkami akwarelowymi – kompletny przewodnik dla początkujących

Jak malować kredkami akwarelowymi –

kompletny przewodnik dla początkujących

Kredki akwarelowe to niezwykle wszechstronne narzędzie artystyczne, które łączy w sobie cechy rysunku i malarstwa. Pozwalają pracować jak zwykłymi kredkami, a jednocześnie po dodaniu wody zamieniają się w farbę akwarelową. Dzięki temu dają ogromne możliwości tworzenia subtelnych przejść kolorystycznych, miękkich cieni oraz malarskich efektów.

Dla wielu osób kredki akwarelowe są idealnym wprowadzeniem do świata akwareli. Są łatwiejsze w kontrolowaniu niż farby w kostkach czy tubkach, a jednocześnie pozwalają osiągnąć bardzo podobne rezultaty. W tym artykule poznasz zasady pracy z kredkami akwarelowymi, kolejność wykonywania pracy, wskazówki dotyczące papieru, mieszania kolorów oraz łączenia kredek z farbami akwarelowymi.

Czym są kredki akwarelowe?

Kredki akwarelowe to kredki zawierające pigment rozpuszczalny w wodzie. Oznacza to, że można z nich korzystać na dwa sposoby:

• rysując na sucho – jak tradycyjnymi kredkami,
• aktywując pigment wodą – uzyskując efekt podobny do akwareli.

Po nałożeniu wody kolor rozpuszcza się i tworzy miękką, transparentną warstwę farby.

To właśnie ta podwójna natura sprawia, że kredki akwarelowe są tak popularne zarówno wśród początkujących, jak i doświadczonych artystów.

Ile kolorów kredek kupić na początek?

Jednym z najczęstszych pytań początkujących jest to, ile kolorów warto mieć na start.

Wbrew pozorom nie trzeba od razu kupować bardzo dużego zestawu. Wiele prac można wykonać przy użyciu ograniczonej palety.

Dobrym wyborem na początek jest zestaw:

12–24 kolorów

Taka liczba pozwala:

• nauczyć się mieszania kolorów,
• uniknąć chaosu w palecie,
• lepiej zrozumieć relacje barw.

W zestawie startowym warto mieć:

• kilka odcieni czerwieni
• kilka odcieni niebieskiego
• kilka odcieni żółci
• brązy
• szarości
• czarny
• biały (choć w akwareli często rolę bieli pełni papier).

Z czasem można rozszerzać kolekcję o bardziej wyspecjalizowane odcienie.

Jaki papier do kredek akwarelowych?

Papier ma ogromne znaczenie w pracy z kredkami akwarelowymi. Ponieważ używa się wody, zwykły papier do rysunku może się falować lub uszkodzić.

Najlepiej sprawdzają się:

Papier akwarelowy

To najlepszy wybór, szczególnie przy większej ilości wody. Papier akwarelowy:

• dobrze chłonie wodę
• pozwala na wielokrotne warstwy
• zachowuje strukturę powierzchni.

Gramatura papieru

Warto wybierać papier o gramaturze:

minimum 200–300 g/m²

Dzięki temu papier nie będzie się marszczył podczas pracy.

Faktura papieru

Do kredek akwarelowych dobrze sprawdzają się trzy typy faktury:

• gładka (hot pressed) – dobra do detali
• średnia (cold pressed) – najbardziej uniwersalna
• gruba faktura (rough) – daje ciekawą teksturę.

Początkującym najłatwiej pracuje się na papierze o średniej fakturze.

Kolejność pracy z kredkami akwarelowymi

Jedną z najważniejszych rzeczy w pracy z kredkami akwarelowymi jest właściwa kolejność działań. Pozwala to kontrolować kolor i uniknąć przypadkowego mieszania pigmentów.

1. Szkic ołówkiem

Pierwszym krokiem jest lekki szkic kompozycji.

Warto używać twardych ołówków, np.:

• HB
• H
• 2H

Szkic powinien być delikatny, aby nie przebijał przez późniejsze warstwy koloru.

2. Nakładanie koloru na sucho

Kolejnym etapem jest rysowanie kredkami na sucho.

W tym momencie:

• zaznaczamy podstawowe kolory,
• budujemy światło i cień,
• określamy ogólną kolorystykę pracy.

Nie trzeba od razu mocno dociskać kredki. Lepiej budować kolor stopniowo.

3. Aktywowanie pigmentu wodą

Następnie używa się pędzla z niewielką ilością wody.

Pędzel rozpuszcza pigment i zamienia kreski kredki w płynną warstwę koloru.

Podczas tego etapu warto:

• pracować od jasnych fragmentów do ciemnych,
• regularnie płukać pędzel,
• kontrolować ilość wody.

Zbyt duża ilość wody może rozmyć kolor i spowodować niekontrolowane plamy.

4. Kolejne warstwy kredki

Po wyschnięciu pierwszej warstwy można ponownie rysować kredkami.

To pozwala:

• wzmacniać kolor,
• dodawać szczegóły,
• poprawiać kontrast.

Często praca z kredkami akwarelowymi polega na naprzemiennym używaniu:

kredki → wody → kredki → wody

5. Dopracowanie detali

Na końcu można dodać:

• drobne linie,
• tekstury,
• mocniejsze akcenty kolorystyczne.

W tym etapie kredki często używane są już tylko na sucho.

Jak mieszać kolory kredkami akwarelowymi?

Mieszanie kolorów to jedna z najważniejszych umiejętności w pracy z kredkami akwarelowymi.

Istnieje kilka podstawowych metod.

Nakładanie warstw

Najprostsza metoda polega na nakładaniu dwóch kolorów jeden na drugi.

Na przykład:

• żółty + niebieski = zielony
• czerwony + żółty = pomarańczowy
• czerwony + niebieski = fioletowy.

Po dodaniu wody pigmenty mieszają się jeszcze bardziej.

Mieszanie na mokro

Można także:

1. nałożyć jeden kolor,
2. aktywować go wodą,
3. dodać drugi kolor.

Pigmenty będą się mieszać bezpośrednio na papierze.

Mieszanie na palecie

Inną metodą jest:

1. pocieranie kredką o kawałek plastiku lub porcelany,
2. dodanie wody,
3. użycie powstałej farby pędzlem.

To pozwala uzyskać efekt bardzo podobny do klasycznej akwareli.

Jakie efekty można uzyskać kredkami akwarelowymi?

Kredki akwarelowe pozwalają tworzyć bardzo różnorodne efekty.

Delikatne przejścia tonalne

Po rozpuszczeniu wodą kreski kredki znikają, a kolor staje się miękki i płynny.

Efekt akwareli

Przy większej ilości wody można uzyskać efekt niemal identyczny jak w malarstwie akwarelowym.

Tekstura rysunku

Jeśli pigment nie zostanie całkowicie rozpuszczony, widoczna pozostaje struktura kreski kredki.

To ciekawy efekt szczególnie w ilustracji.

Intensywne kolory

Kredki akwarelowe pozwalają wzmacniać kolor poprzez wielokrotne warstwy.

Dzięki temu można uzyskać zarówno subtelne, jak i bardzo nasycone barwy.

Jak łączyć kredki akwarelowe z farbami akwarelowymi?

Kredki akwarelowe świetnie współpracują z klasycznymi farbami akwarelowymi. Połączenie tych dwóch technik daje ogromne możliwości.

Kredki jako szkic kolorystyczny

Najpierw można wykonać rysunek kredkami, a następnie rozmyć go wodą.

Po wyschnięciu można dodać warstwy farby akwarelowej.

Akwarela jako podmalówka

Inną metodą jest:

1. namalowanie pierwszej warstwy farbą akwarelową,
2. wysuszenie pracy,
3. dodanie detali kredkami.

Ta metoda świetnie sprawdza się przy:

• ilustracjach
• portretach
• rysunkach roślin.

Kredki do detali

Farby akwarelowe dobrze sprawdzają się w dużych plamach koloru.

Kredki mogą być używane do:

• rysowania szczegółów
• podkreślania konturów
• wzmacniania cieni.

Najczęstsze błędy początkujących

Zbyt dużo wody

Nadmiar wody może powodować rozlewanie się pigmentu i utratę kontroli nad kolorem.

Zbyt mocne naciskanie kredki

Mocny nacisk wypełnia strukturę papieru i utrudnia rozpuszczanie pigmentu.

Praca na złym papierze

Zbyt cienki papier może się marszczyć i niszczyć podczas pracy z wodą.

Jak ćwiczyć technikę kredek akwarelowych?

Najlepszym sposobem nauki jest regularna praktyka.

Dobrym treningiem są:

• proste martwe natury
• studia owoców i warzyw
• ilustracje roślin
• szybkie szkice krajobrazów.

Takie ćwiczenia pomagają zrozumieć:

• jak zachowuje się pigment,
• jak reaguje papier,
• jak kontrolować wodę.

Dlaczego warto malować kredkami akwarelowymi?

Kredki akwarelowe mają wiele zalet, które sprawiają, że są świetnym narzędziem zarówno dla początkujących, jak i zaawansowanych artystów.

Najważniejsze z nich to:

• łatwość kontrolowania koloru
• możliwość pracy na sucho i na mokro
• wygoda pracy bez dużej ilości sprzętu
• możliwość łączenia z innymi technikami.

Dzięki temu są idealne do nauki podstaw malarstwa akwarelowego.

Poniżej znajdziesz popularne marki kredek akwarelowych dostępnych w sklepach w Polsce, ułożone od najtańszych do najdroższych. Nazwy i orientacyjne ceny (na marzec 2026 roku) podane są w opisach. 

1. Tanie kredki akwarelowe – poziom szkolny

Na tym poziomie znajdują się zestawy przeznaczone głównie dla dzieci, hobbystów i osób, które dopiero zaczynają przygodę z rysunkiem.

Przykłady marek:

• Colorino Artist – zestawy 12–24 kolorów kosztują zwykle około 15–30 zł.
• Astra Prestige – zestawy szkolne w cenie około 25–40 zł.
• Pentel Aquash Watercolor Pencils – zestawy 12–24 kolorów zwykle kosztują około 35–60 zł.

Cechy tej kategorii:

• pigment jest słabszy
• kolory są mniej intensywne
• pigment rozpuszcza się w wodzie, ale często zostają widoczne kreski kredki
• paleta kolorów jest ograniczona.

To dobre rozwiązanie do pierwszych ćwiczeń i nauki techniki.

2. Kredki budżetowe dla początkujących artystów

To najpopularniejsza półka w sklepach plastycznych w Polsce. Kredki mają już wyraźnie lepszą jakość pigmentu i lepiej reagują na wodę.

Koh‑I‑Noor Mondeluz

Jedna z najpopularniejszych marek w Polsce.

Zestaw 24 kolorów kosztuje około 50–80 zł, a większe zestawy 72 kolorów około 120–150 zł.

Cechy:

• dobra intensywność kolorów
• łatwość mieszania barw
• stosunkowo miękki rdzeń kredki.

3. Średnia półka – kredki półprofesjonalne

To bardzo dobry wybór dla osób uczących się rysunku i ilustracji.

Faber‑Castell Goldfaber Aqua

Zestaw 24 kolorów kosztuje zwykle około 90–120 zł.

Cechy:

• dobra pigmentacja
• bardzo dobra rozpuszczalność w wodzie
• szeroka gama kolorów.

Derwent Watercolour

Zestawy 12–24 kolorów kosztują zwykle 90–150 zł.

Cechy:

• miękki pigment
• bardzo dobre przejścia kolorystyczne
• popularne wśród ilustratorów.

4. Profesjonalne kredki akwarelowe

To najwyższa półka jakościowa używana przez artystów i ilustratorów.

Faber‑Castell Albrecht Dürer

Zestaw 12 kolorów kosztuje około 100–150 zł, a duże zestawy mogą kosztować 500–1000 zł.

Te kredki zawierają wysokiej jakości pigmenty i po dodaniu wody zachowują się bardzo podobnie do klasycznej farby akwarelowej. 

Cechy:

• bardzo intensywne kolory
• pełna rozpuszczalność w wodzie
• bardzo wysoka odporność na światło.

Caran d’Ache Supracolor Soft

Jedne z najlepszych kredek akwarelowych na rynku.

Ceny:

• zestaw 12 kolorów około 120–200 zł
• duże zestawy nawet 1000–1500 zł.

Cechy:

• bardzo miękki pigment
• doskonałe mieszanie kolorów
• bardzo wysoka trwałość.

Czym różnią się drogie kredki od tanich?

Najważniejsze różnice dotyczą pigmentu, jakości wykonania oraz zachowania kredki po kontakcie z wodą.

1. Ilość pigmentu

Największa różnica.

Tanie kredki

• zawierają więcej wypełniaczy
• kolor jest słabszy
• trzeba mocniej dociskać kredkę

Drogie kredki

• mają dużo pigmentu
• kolory są intensywne
• wystarczy lekki nacisk.

2. Rozpuszczalność w wodzie

W profesjonalnych kredkach pigment rozpuszcza się prawie całkowicie i zaczyna zachowywać się jak farba akwarelowa. 

W tańszych kredkach często pozostaje widoczna struktura kreski.

3. Mieszanie kolorów

Droższe kredki pozwalają uzyskać:

• bardziej czyste mieszanki kolorystyczne
• subtelne przejścia tonalne
• delikatne gradienty.

W tanich zestawach kolory szybciej stają się „brudne”.

4. Odporność na światło

Profesjonalne pigmenty są odporne na działanie światła.

To oznacza, że:

• obraz nie blaknie przez wiele lat
• kolory pozostają stabilne.

W tanich kredkach pigment może blaknąć po kilku latach.

5. Jakość rdzenia kredki

W droższych kredkach:

• rdzeń jest bardziej jednorodny
• rzadziej się łamie
• łatwiej się temperuje.

Tańsze kredki często:

• kruszą się
• mają nierówny pigment.

Czy warto kupić drogie kredki na początek?

Najczęściej nie jest to konieczne.

Dla początkujących najlepszym wyborem są zwykle kredki ze średniej półki, np.:

• Koh-I-Noor Mondeluz
• Faber-Castell Goldfaber Aqua
• Derwent Watercolour.

Pozwalają one nauczyć się:

• mieszania kolorów
• pracy z wodą
• budowania warstw.

Ile kolorów kredek kupić na start?

Najlepszy zestaw na początek to:

• 12 kolorów – minimum do nauki
• 24 kolory – najbardziej uniwersalny zestaw
• 36 kolorów – duża swoboda pracy.

Większość artystów i tak często miesza kolory samodzielnie, więc bardzo duże zestawy nie są konieczne.

Najprostsza rekomendacja dla początkujących:

• kup zestaw 24 kolorów dobrej marki,
• naucz się mieszania barw,
• dopiero później dokupuj pojedyncze kredki.

Podsumowanie

Kredki akwarelowe to niezwykle uniwersalne medium artystyczne, które łączy świat rysunku i malarstwa. Pozwalają tworzyć zarówno delikatne szkice, jak i pełne kolorów ilustracje.

Aby dobrze rozpocząć pracę z kredkami akwarelowymi, warto pamiętać o kilku zasadach:

• wybierz papier akwarelowy o odpowiedniej gramaturze,
• pracuj warstwami,
• kontroluj ilość wody,
• ucz się mieszania kolorów,
• eksperymentuj z łączeniem kredek i farb akwarelowych.

Najważniejsza jest jednak praktyka. Każda kolejna praca pozwala lepiej zrozumieć zachowanie pigmentu, papieru i wody oraz jej ilości. To kluczowe w technice kredek akwarelowych i akwareli. 

Z czasem odkryjesz, że kredki akwarelowe mogą być niezwykle inspirującym narzędziem, które otwiera drzwi do świata malarstwa akwarelowego i daje ogromną swobodę twórczą.